Skip to main content

13. CASE WHEN

Mục tiêu bài học: Giới thiệu về điều kiện trong SQL, cách sử dụng CASE WHEN để xử lý điều kiện trong truy vấn SQL.

Hôm nay, bạn sẽ học cách xử lý điều kiện trong SQL bằng cách sử dụng CASE WHEN, giúp bạn thực hiện các phép so sánh và tạo ra dữ liệu có điều kiện ngay trong truy vấn SQL.

1️⃣ CASE WHEN là gì?​

CASE WHEN trong SQL hoạt động giống như câu lệnh if-else trong lập trình, cho phép bạn gán giá trị dựa trên điều kiện cụ thể.

📌 Cấu trúc:

SELECT column1,
       CASE 
           WHEN condition1 THEN result1
           WHEN condition2 THEN result2
           ELSE result_default
       END AS new_column
FROM table_name;

✔️ Điều kiện trong CASE WHEN có thể sử dụng các toán tử như =, >, <, >=, <=, !=.
✔️ Nếu điều kiện đầu tiên đúng, SQL sẽ không kiểm tra tiếp điều kiện sau.
✔️ ELSE là tùy chọn – nếu không có, SQL sẽ trả về NULL khi không có điều kiện nào đúng.

2️⃣ Ví dụ cơ bản về CASE WHEN​

📌 Ví dụ 1: Phân loại sản phẩm theo giá​

SELECT ProductName, Price,
       CASE 
           WHEN Price < 100 THEN 'Rẻ'
           WHEN Price BETWEEN 100 AND 500 THEN 'Trung bình'
           ELSE 'Đắt'
       END AS PriceCategory
FROM Products;

✅ Kết quả:

ProductNamePricePriceCategory
Áo thun50Rẻ
Giày Nike300Trung bình
Laptop Dell1500Đắt

3️⃣ CASE WHEN với nhiều điều kiện​

📌 Ví dụ 2: Phân loại khách hàng theo số lượng đơn hàng​

SELECT CustomerName, OrderCount,
       CASE 
           WHEN OrderCount = 0 THEN 'Chưa mua hàng'
           WHEN OrderCount BETWEEN 1 AND 5 THEN 'Khách hàng mới'
           WHEN OrderCount BETWEEN 6 AND 20 THEN 'Khách hàng thân thiết'
           ELSE 'VIP'
       END AS CustomerCategory
FROM Customers;

✅ Giải thích:

  • Nếu khách hàng chưa có đơn hàng (OrderCount = 0), họ sẽ thuộc nhóm "Chưa mua hàng".
  • Nếu có từ 1 đến 5 đơn, họ là "Khách hàng mới".
  • Nếu có 6 - 20 đơn, họ là "Khách hàng thân thiết".
  • Nếu nhiều hơn 20 đơn, họ là "VIP".

4️⃣ CASE WHEN kết hợp với toán tử logic (AND, OR, LIKE)​

📌 Ví dụ 3: Xác định trạng thái đơn hàng​

SELECT OrderID, Status,
       CASE 
           WHEN Status = 'Pending' THEN 'Chờ xử lý'
           WHEN Status = 'Shipped' THEN 'Đã giao hàng'
           WHEN Status = 'Cancelled' THEN 'Đã hủy'
           ELSE 'Không xác định'
       END AS Status_VN
FROM Orders;

✅ Kết quả:

OrderIDStatusStatus_VN
101PendingChờ xử lý
102ShippedĐã giao hàng
103CancelledĐã hủy

5️⃣ CASE WHEN trong ORDER BY​

Bạn có thể sử dụng CASE WHEN để sắp xếp dữ liệu theo điều kiện.

📌 Ví dụ 4: Sắp xếp sản phẩm theo mức độ ưu tiên​

SELECT ProductName, Stock,
       CASE 
           WHEN Stock = 0 THEN 'Hết hàng'
           WHEN Stock < 10 THEN 'Sắp hết'
           ELSE 'Còn hàng'
       END AS StockStatus
FROM Products
ORDER BY 
       CASE 
           WHEN Stock = 0 THEN 1
           WHEN Stock < 10 THEN 2
           ELSE 3
       END;

✅ Giải thích:

  • Hết hàng sẽ xếp lên đầu.
  • Sắp hết (còn dưới 10 sản phẩm) sẽ xếp sau.
  • Còn hàng sẽ xếp cuối.

6️⃣ Bài tập thực hành 🚀​

👉 Bài 1: Viết truy vấn phân loại nhân viên theo số năm làm việc (YearsWorked).
👉 Bài 2: Tạo cột SalaryLevel để phân loại lương theo các mức: Thấp, Trung bình, Cao.
👉 Bài 3: Xác định trạng thái khách hàng dựa trên số tiền đã chi tiêu (TotalSpent).
👉 Bài 4: Sắp xếp đơn hàng theo mức độ ưu tiên (High, Medium, Low).

✅ Tóm tắt Ngày 13:
✔️ CASE WHEN giúp xử lý điều kiện trong SQL giống như if-else.
✔️ Có thể dùng CASE WHEN để phân loại dữ liệu, tạo cột mới, thay đổi giá trị hiển thị.
✔️ Có thể kết hợp với ORDER BY để sắp xếp theo điều kiện.

🚀 Tiếp theo: Ôn tập và bài tập tổng hợp tuần 2!

📌 Lộ trình: Học SQL trong 30 ngày